1. O co chodzi?
- Ministra Zdrowia Izabela Leszczyna podpisała rozporządzenie regulujące czynności 15 zawodów medycznych.
- Dokument został skierowany do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw 22 kwietnia 2025.
- To pierwszy tak kompleksowy opis kompetencji wielu zawodów w ochronie zdrowia.
- Wcześniej projekt był blokowany ze względu na krytyczne uwagi środowisk zawodowych (np. optometryści, opiekunowie medyczni, elektroradiolodzy).
2. Które zawody obejmuje rozporządzenie?
| Zawód | Nowe/regulowane czynności |
| Asystentka stomatologiczna | Standardowe czynności w gabinecie |
| Elektroradiolog | Diagnostyka obrazowa i radioterapia |
| Higienistka stomatologiczna | Profilaktyka jamy ustnej |
| Instruktor terapii uzależnień | Wsparcie w leczeniu uzależnień |
| Opiekun medyczny | Nowe uprawnienia (patrz poniżej) |
| Optometrysta | Nowe uprawnienia (patrz poniżej) |
| Ortoptystka | Badania i rehabilitacja wzroku |
| Podiatra | Leczenie schorzeń stóp |
| Profilaktyk | Programy profilaktyki zdrowotnej |
| Protetyk słuchu | Dobór i ustawianie aparatów słuchowych |
| Technik farmaceutyczny | Obsługa apteczna |
| Technik masażysta | Terapia manualna |
| Technik ortopeda | Wytwarzanie protez, ortez |
| Technik sterylizacji medycznej | Procesy dekontaminacji sprzętu |
| Terapeuta zajęciowy | Rehabilitacja przez aktywność |
3. Najważniejsze zmiany – szczegóły
🔵 Optometryści – rewolucja "wzrokowa"
- Mogą dobierać okulary "na NFZ" (w ramach refundacji).
- Prowadzenie badań przesiewowych wzroku u dzieci i dorosłych.
- Profilaktyka narządu wzroku — np. monitorowanie powikłań wzrokowych u diabetyków.
- Współpraca z POZ (lekarze pierwszego kontaktu, pediatrzy).
- Poparcie konsultanta krajowego w okulistyce (prof. Marek Rękas).
W skrócie: optometryści nie tylko "dobierają szkła", ale realnie odciążą okulistów w systemie publicznym. 🧑⚕️👓
🟢 Opiekunowie medyczni – większe kompetencje
- Karmienie pacjentów doustnie – bez konieczności uzyskania odrębnego zlecenia.
- Pobieranie krwi do badań.
- Przygotowywanie i podawanie leków (w tym podskórnie za pomocą ampułkostrzykawek).
- Pobieranie materiału biologicznego (np. wymazy z nosa, gardła, ran).
- Wykonywanie prostych testów paskowych (np. poziom cukru, cholesterol).
W skrócie: opiekun medyczny będzie teraz realnym wsparciem pielęgniarek i lekarzy, a nie tylko "pomocą w myciu pacjenta". 🧑⚕️💉
4. Dlaczego to było takie kontrowersyjne?
- Pielęgniarki były przeciwne zwiększaniu kompetencji opiekunów (obawa o jakość i bezpieczeństwo).
- Optometryści walczyli o autonomię wobec okulistów — i wygrali.
- Uzgodnienia trwały prawie rok, a uwag do projektu były tysiące.
5. Szerszy kontekst: zmiana systemowa
- Formalne uregulowanie kompetencji = lepsze wykorzystanie kadr medycznych.
- Odciążenie lekarzy i pielęgniarek, którzy są dramatycznie przeciążeni.
- Większa dostępność świadczeń zdrowotnych — np. więcej badań profilaktycznych.
🧠 Ekspresowe podsumowanie:
15 zawodów medycznych dostało jasne, nowe kompetencje.
